Tenis sporuna Kavramsal Yaklaşım: 6S + 1T Yöntemi

Tenis sporunda, 60 yaşından sonra öğrendikllerimi ve deneyimlerimi 6S 1T yöntemi olarak sizler ile paylaşmak istedim. 2017 yılında 5S yaklaşımı olarak önerdiğim yöntemi “Sürdürülebilirlik” ve “Teknik” başlıklarını da ekleyerek güncelledim. Özellikle yeni başlayanlara kavramsal olarak faydalı olmasını umuyor ve diliyorum.

1. Strateji:

Mutlaka bir stratejiniz olmalı, bu strateji rakibinizin özellikleri, zayıf ve kuvvetli yanlarına göre de belirlenebilir, tabi ki en iyi strateji uygulanabilir stratejidir. Alternatif oyun planlarınız olsun ki gerek duyduğunuzda oyun sürecinde bu planları değiştirebilirsiniz. Stratejisi olmayan bir oyuncu kaybetmeye mahkumdur tıpkı stratejisi olmayan kurumların başarısızlığı gibi. Çok parametreli karmaşık olan tenis oyununu basitleştirebildiğiniz ve oyun çeşitliliğinizi artırabildiğiniz ölçüde başarılı olacaksınız. Kendinize göre karma(hybrid) bir oyun stratejisi geliştirebilirsiniz. Savunmaya dayalı veya atak oyun stratejeniz olabildiği gibi uygun bir fırsat yakaladığınızda savunma oyunundan atak oyuna dönebilirsiniz. Rakibinizin oyun stratejisine veya oyun akışına göre de oyun sürecinde değişebilen bir stratejiniz olabilir. Oyun planınız veya taktiğiniz rakibinizin zayıf tarafına oynamak, sağa sola top gezdirerek veya kısa/uzun toplar ile rakibinizi koşturmak ve yormak olabilir. Tabi ki bunu yapabilmek istediğiniz zaman, istediğiniz yere, istediğiniz hızda etkili top atabilmeniz ile mümkün olabilir. Bunun için tekniğinizin veya temel vuruşlarınızın yerleşmiş olması beklenir(bkz. 7. Temel Teknik Vuruşlar)

2. Savaşmak:

Tenis sayı ve maç kazanma üzerine kurulmuş yaklaşık 70 cm’lik bir raket(savaş aleti) ve 60 gr’lık bir topla oynanan bir mücadele oyunudur. Ancak sayı veya sonuç odaklı oynadığınızda başarılı olamazsınız, süreç odaklı yani oynadığınız oyuna odaklanmalısınız. Hemen sayı almaya değil oyun planınızı uygulamaya odaklanmalı ve oyunu domine eden taraf olmalısınız. Ne zaman ofansif ne zaman defansif oynayacağınıza doğru karar vererek oyunu kontrolünüzde tutabilirsiniz. Enerjinizi ve fizik kondisyonunuzu iyi kullanmanın da önemli bir strateji olduğunu unutmayınız. Hayat nasıl mücadele veya savaşmayı gerektiriyorsa tenis sporu da hayatın içinde olan mücadeyi içeriyor. Ayrıca en az bir savaş silahınız (kuvvetli taraflarınız) olsun ki gerektiği anlarda (kritik zamanlarda) kullanabilmelisin. Bu savaşa hazır olmak için tenise tutkulu olmak ve duygularınızı da oyuna katmanız önemlidir. Ruhunuzu katmadan veya istekli olmadan hiçbir iş başarıya ulaşamayacaktır!

3. Sabır:

Tenis, topu oyunda tutma oyunudur, oyun dışına çıkarılan veya fileyi aşamayan her top rakibinize sayı olarak yazılır. Bu durumda rakibinize hata yapma fırsatı verebilmek için sabır gösterebilmelisiniz. Heyecanını, oyuna konsantre olarak azalt, rahat oyna, ancak oyun standardını ve disiplinini bozma. Lokmayı hemen yutmayınız, çiğneyiniz sonra yutunuz aksi halde hazmetmek zor olabilir! Sabrın sonu selamettir! Tenis de gösterdiğiniz sabır her alanda işinizi kolaylaştıracağı gibi sabırlı olmayı yaşamınıza da uyarlayabilirsiniz. Acele işe şeytan karışır derler ya tenisde de geçerli olduğu kanaatindeyim. Sonuca adım adım, sabırla ilerlemeye çalışınız. Sayı olarak önde olsan da geride kalsan da her seferinde sayılara takılmadan sürece ve etkili vuruşlarınıza odaklanınız.

4. Sakinlik:

Tenis de telaş, güvensizlik ve korku hata getirir, vuruşlarınızda topa telaşla gitmeniz durumunda doğru pozisyon alamayacak, zamanlama ve vuruş hatası yapabileceksiniz. Soğukkanlı veya rahat olun ve kendinize güvenin. Ancak, sakin olurken oyununuza ve topa odaklanmayı da ihmal etmeyiniz. Maç esnasında rakibinize veya kendi oyununuza sinirlenerek oyununuzun düşmesine de izin vermeyiniz. Tabi ki kendinize güvenebilmek ve iyi bir oyun çıkarabilmeniz için tekniğinize ve kondisyonunuza güvenmeli, bunları geliştirmek için çaba göstermelisiniz. Maç öncesinde toplu ve topsuz antremanlar yaparak fiziki kondisyonunuzu ve tekniğinizi geliştirebilirsiniz. Unutmayınız ki beyniniz kadar kaslarınız (kas hafızası) da öğreniyor. Ne kadar deneyimli ve yetenekli olursanız olun antreman tekniği ile tekniğinizi ve yeteneklerinizi koruyabilir hatta gelişmesini sağlayabilirsiniz.

5. Stil:

Her tenis oyuncusunun kendine has tarzı ve bir stili vardır. Duruşunuz, topa yaklaşma adımlarınız ve vuruş tekniğiniz sizin oyun stilizi belirler. Ayrıca tenis elit bir spordur, bu sporu elit yapanda oyuncularının zerafeti ve nezaketidir. Tekniğiniz, duruşunuz, kıyafetiniz ve davranışlarınızla oluşturduğunuz oyun tarzınız sizi teniste olmanız gereken yere taşıyacaktır. Tenisde başkasına benzemektense kendi yeteneklerinizi kullanarak kendi oyununuzu oynamayı tercih ediniz.
 

6.Sürdürülebilirlik:

İşletmecilikte olduğu gibi tenis sporunda da en önemli unsur sürdürülebilirliktir. Çocuk yaşta başlayanların bıktırılmadan tenise olan ilgilerini ve tutkularını sürdürmeleri zor olduğu gibi belirli yaşın üzerinde olanlar için de sürdürülebilirlik kolay değildir. Özellikle sağlıklı kalabilmek ve sakatlanmadan devam ettirebilmek en önemli önceliklerden biri olmalıdır. Bu nedenle sakatlanma riskini dikkate alarak oyuna hazırlık yapmak önem kazanmaktadır. Bu konuda yeterli uyku alınarak ve beslenmeye dikkat edilerek hazırlanmak önem kazanmaktadır. Oyun öncesinde ısınma, esneme ve oyun son sonrasında da soğuma ve germe hareketlerini ihmal etmemeliyiz. Hatta fiziksel güç kazandıracak diğer sporlar ile desteklemek sakatlanma riskini azaltabilecektir. Özellkle veteranların yaşına göre ve yaşıtları ile oynamaya özen göstermesi önem kazanmaktadır. Sağlığımızı bozmadan ve sakatlanmadan oyunumuzu tamamlamak en önemli önceliğimiz olmalıdır daha sonra da rakibimiz ile birlikte iyi bir oyun oynamanın mutluluğu çıkartabiliriz. Eğer iyi bir oyun oynamanın yanısıra mümkün olabiliyorsa maç galibiyeti ile sonucun keyfini çıkarabilirsiniz. En önemli olan unsur; mutlu anların sayılarını artırarak uzun yıllar tenis oynayabilmektir.
 
7. Teknik:
Temel teknik vuruşlarımızın kazanılması oyundaki devamlılık, enerjinin daha iyi kullanılması ve etkili vuruşlar için önemli olsa da tabi ki herşey değildir. Yukarıda ele alınan unsurlar, mental gücünüz, oyuna odaklanmanız gibi bir çok faktör sonucu etkileyecektir. Ancak temel vuruşlar olmadan da tenis oyununuz etkili olmuyor. Temel teknik vuruşlarda sonuç üzerinde en belirleyici olanlar sırasıyla etkili servis, forehand ve backhand vuruşlarıdır. Bu vuruşları özetleyecek olursak:
  • Servis: kendi kontrolünüzde yapılan bir vuruştur. Etkili bir servis stilinizi olmalı, birinci ve ikinci servislerinizi geliştirmelisiniz. Topa en üst noktada hedeflenen yere odaklanarak servis vuruşu yapılır. Vuruşunuz, kolun topa gelişi ve bileğin top üzerinde dönüşü ile topa hız kazandırılır. Topun vuruş noktasına göre de açı kazandırılır. İkinci servisiniz de etkili değilse kazanma şansınızın %50’nin altına düşeceğini biliniz. Çeşitli servis vuruşlarından enaz iki etkili servis vuruşunuz olsun ki çeşitlendirerek servis atışları yaparak rakibinizi şaşırtabilirsiniz. Etkili servis özellikle veteranlar için çok hızlı servis olmak zorunda değil ancak rakibin kolayca sayıya dönüştereceği servis de olmamalıdır.
  • Forehand ve Backhand vuruşları en çok kullanılan iki vuruştur. Bu vuruşlar eğitim alarak bilinçli bir şekilde geliştirilmeli ve doğru vuruş alışkanlıkları kazanılmalıdır. Aksi halde yanlış alışkanlıkların düzeltilmesi çok daha zor olabilmektedır. Bu vuruşlarda temel kural topa veya rakete fiziki güç vererek değil rahat bir salınım(sarkaç örneğinde olduğu gibi) kolun hareketi ile topa hız kazandırılmasıdır. Vuruş noktasına bağlı olarak (önde veya yanda) topa açı kazandırılır.
  • Tenis oyununda etkili vuruş doğru pozisyon almak, doğru yerde ve doğru zamanda topla buluşabilmek ile mümkün olabiliyor. Bu nedenle uygun ayak adımları ile topun geldiği noktaya koşularak veya adımlanarak uygun mesafede pozisyon alınır. Ayak ucundan başlayarak omuz, bel, kol, dirsek ve bilek birbirini destekleyen ve tamamlayan hareketler ile vuruş tamamlanır.
  • Doğru pozisyon alabilmek, adımlar ile başlatıldığı için tenisde en önemli görev ayaklara ve ayak çalışmasına düştüğünü söyleyebiliriz. Topa yaklaşıldıkça kısa adımlar ile pozisyon almaya ve vuruşa hazırlık yapılır.
  • Topun rakipten çıktığı andan itibaren geleceği noktayı ön görmek hatta tahmin etmek; erken harekete geçmek tenisin en önemli unsurlarından biridir.
  • Fileye gelerek yapılan vole vuruşları veya rakibinizi fileye çekecek drop-shot vuruşları risk aldığınız vuruşlardır. Hata riskini azaltmak için bu vuruşların da doğru yapılması(önceden çalışılmış olması) ve doğru zamanda yapılması önemlidir.
Tabi ki temel vuruşlar ile ilgili birçok şey eklenebilir ve yazılabilir. Ancak burada vuruş tekniği ile ilgili teknik ayrıntılara girmek amacında olmadığımı ve bana da düşmediğini söylemek isterim. Bu konuda daha çok içerik ve Türkçe kaynak üretilmesi gerektiğini düşünüyorum. Özellikle tenis kulüplerinin desteği ile tenis eğitmenleri ve uzmanlarının tenis sporunu yaygınlaştırmak ve bilinçli yapılmasını sağlamak için daha çok sorumluluk almaları kanaatini taşıyorum.
HEPİNİZE BOL TENİSLİ VE KEYİFLİ BİR YAŞAM DİLİYORUM.
M.Erdal BALABAN
16.06.2018
Arkadaşlarınızın arasında ilk siz paylaşın..Share on Facebook
Facebook
Share on Google+
Google+
Tweet about this on Twitter
Twitter
Share on LinkedIn
Linkedin
Facebook
Twitter